Słowo "kryzys" jest intrygujące i niepokojące, ma w sobie jakąś tajemnicę. Jego odczucie towarzyszyło socjologii od samych jej początków. Czy to jakaś maniera albo zły nawyk? Jeśli jest czymś stałym, jego diagnoza jest "rewelacją" zupełnie banalną i trywialną. Jeśli zaś prawdą jest, że może on zagrozić cywilizacji, o ile nie ludzkości w ogóle, nie powinniśmy zbyt łatwo się uspokajać. Żyjemy dzisiaj w bardzo poważnym kryzysie cywilizacyjnym i społecznym. Kryzys gospodarczy jest tylko jednym z jego przejawów. Jest to także kryzys intelektualny. Socjologia, jak i inne nauki, w szczególności społeczne, przeżywa zatem podwójną trudność, która przejawia się głównie jako kryzys paradygmatyczny. Analiza historyczno-socjologiczna prowadzi do rekonstrukcji ostatnich trzech stuleci i pozwala wyodrębnić z ciągów wydarzeń i procesów te, które świadczyłyby o występowaniu (lub nie) kryzysu czy też kryzysów. Uzupełnia ją próba syntezy socjologicznej przemian cywilizacyjnych ostatnich czterdziestu lat. Książka prezentuje też modernistyczne i antymodernistyczne teorie socjologiczne, które odnosiły się do kryzysu cywilizacyjnego, społeczeństwa lub kultury. Wyodrębniam paradygmaty: obiektywistyczny, subiektywistyczny i "wielkiej dialektycznej syntezy". W ramach tego ostatniego szerzej omówiono główne teorie J. Habermasa, A. Giddensa, A. Touraine'a, M. Castellsa, P. Bourdieu. Kończy się syntezą współczesnego kryzysu postindustrialnego rozumianego jako kryzys cywilizacji, społeczeństwa (w tym gospodarki) i socjologii. [Krzysztof Wielecki]